BỆNH DẠI VÀ CÁCH PHÒNG NGỪA
Theo báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bệnh dại phổ biến trên toàn thế giới. Mỗi năm có trên 10 triệu người bị súc vật dại hoặc nghi dại cắn, phải đi điều trị dự phòng bằng vắc xin dại, có khoảng 60.000 – 70.000 người bị chết do bệnh dại, phần lớn được báo cáo từ các nước thuộc vùng nhiệt đới, nơi có tới 3/4 dân số thế giới sinh sống. Từ năm 2004 đến nay bệnh dại tăng lên rõ rệt ở các nước trong khu vực, trong đó có Việt Nam. Tại BV Bệnh Nhiệt đới, từ đầu năm đến nay đã có 3 trường hợp người bị bệnh dại nhập viện, 1 tử vong, 2 nặng xin về. Khi đã lên cơn dại, kể cả động vật và người đều dẫn đến tử vong. Vậy: Bệnh Dại là gì và làm thế nào để phòng tránh bệnh dại.
Bệnh Dại là gì ?
Bệnh Dại là bệnh nhiễm vi rút cấp tính (Rhabdovirus) của hệ thống thần kinh trung ương từ động vật lây sang người bởi chất tiết, thông thường là nước bọt bị nhiễm vi rút dại. Hầu hết các trường hợp phơi nhiễm với bệnh dại đều qua vết cắn, vết liếm của động vật mắc bệnh dại, đôi khi có thể bị nhiễm qua đường tiếp xúc như hít phải khí dung hoặc ghép tạng bị nhiễm vi rút dại.
Làm thế nào để phòng tránh bệnh dại ?
Tiêm phòng dại cho chó, mèo định kỳ hàng năm.
Khi bị cắn cần sơ cứu theo các bước ngay lập tức và đến cơ sở y tế để được khám và tiêm phòng.
Vết thương được rửa và điều trị kịp thời sau khi bị cắn là một quyết định sống còn. Rửa ngay thật kỹ vết cắn bằng xà phòng, sau đó rửa lại bằng nước muối, bôi chất sát trùng như cồn, cồn iốt để làm giảm lượng vi rút tại vết cắn.
Chỉ khâu vết thương trong trường hợp vết cắn đã quá 5 ngày.
Việc khám bệnh nhân bị súc vật cắn hoặc tiếp xúc để có chỉ định điều trị dự phòng bằng vắc xin dại hoặc vắc xin + Huyết thanh kháng dại phải thực hiện càng sớm càng tốt.
Bệnh dại là bệnh nguy hiểm mà hiện nay chưa có một phương pháp điều trị đặc hiệu nào. Chính vì vậy nên không nên chủ quan khi bị động vật cắn dù chỉ trầy xước nhẹ.
Có cần đi tiêm không nếu bị chó mèo đã tiêm vacxin phòng dại cắn?
Đến nay, chưa ai dám khẳng định súc vật đã tiêm phòng thì không bị bệnh dại. Vì vậy, ngay khi bị cắn, người bệnh vẫn phải xử trí tại chỗ vết thương ngay và đến các cơ sở y tế để được tiêm vắc xin phòng dại.
Thuốc tây, thuốc lá, có chữa được bệnh dại?
Không có loại thuốc uống, bôi, đắp nào có thể chữa được bệnh dại. Biện pháp duy nhất để cứu người khi bị dại là tiêm vắc xin dại và huyết thanh dại càng sớm càng tốt. Khi đã lên cơn dại thì 100% bệnh nhân tử vong.
Tiêm phòng dại cần kiêng gì?
Sau khi tiêm vắc xin dại, người bệnh cần tránh làm việc quá sức, tuyệt đối không uống rượu và các chất kích thích, không được dùng các thuốc làm giảm miễn dịch như corticoid, ACTH (adrenocorticotropic hormone: hormone kích thích vỏ thượng thận) trong vòng 6 tháng. Ngoài ra, bạn có thể ăn uống bình thường như một người khỏe mạnh. Việc đảm bảo các chất dinh dưỡng, ăn uống nghỉ ngơi hợp lý sẽ đảm bảo cơ thể được phục hồi nhanh chóng.
Trong trường hợp phát hiện có thể có các phản ứng lạ sau khi tiêm vắc xin như buồn nôn, chóng mặt, đau đầu… người bệnh nên đến ngay các cơ sở y tế để thăm khám và điều trị kịp thời.
NGÀY THẾ GIỚI PHÒNG CHỐNG VIÊM GAN 28/7
VIÊM GAN VI RÚT - PHÒNG BỆNH HƠN CHỮA BỆNH
Tại Việt Nam, ung thư gan đứng hàng đầu trong 5 bệnh có tỷ lệ tử vong cao nhất tại Việt Nam. Bên cạnh đó, Việt Nam là nước nằm trong top 10 quốc gia có tỷ lệ mắc và tử vong do ung thư gan cao nhất thế giới. Nguyên nhân chính dẫn đến 90% các trường hợp ung thư gan bắt nguồn từ viêm gan B và C.
Bệnh viêm gan vi rút là bệnh truyền nhiễm do vi rút viêm gan gây ra, phổ biến nhất là các loại A, B, C, D và E. Viêm gan cấp tính thường gặp ở viêm gan A và E, khiến người nhiễm vi rút viêm gan thường thấy mệt mỏi, vàng da, buồn nôn, đau vùng gan và sốt nhẹ. Viêm gan mạn tính chủ yếu do viêm gan B, C, D gây ra. Nếu không điều trị sẽ dẫn đến tổn thương gan, xơ gan, suy gan và ung thư gan. Đồng nhiễm viêm gan B, D là bệnh cực kỳ nguy hiểm, tàn phá gan nhanh chóng và có thể làm đa số bệnh nhân tử vong.
Đường lây truyền bệnh:
- Viêm gan A, E: Lây chủ yếu qua đường tiêu hóa qua thức ăn, nước uống hoặc qua đường tình dục (quan hệ bằng miệng - hậu môn).
- Viêm gan B, C, D: Lây qua 3 con đường chính:
+ Đường máu: Tiêm chích không an toàn, dùng chung kim tiêm hoặc dụng cụ y tế nhiễm bẩn.
+ Quan hệ tình dục: Quan hệ tình dục không an toàn với người nhiễm bệnh.
+ Từ mẹ sang con: Lây truyền từ người mẹ mắc bệnh sang thai nhi, chủ yếu xảy ra khi chuyển dạ.
Biện pháp phòng ngừa bệnh Viêm gan vi rút
Tiêm vắc-xin viêm gan A, B đầy đủ, đúng lịch là biện pháp dự phòng lây nhiễm viêm gan A, B hiệu quả và an toàn. Đặc biệt, trẻ sơ sinh cần được tiêm phòng vắc xin viêm gan B ngay trong 24 giờ đầu sau sinh. Với thanh thiếu niên và người lớn cần xét nghiệm máu xem đã bị nhiễm viêm gan B chưa.Nếu chưa bị mà cơ thể chưa có kháng thể thì cần tiêm phòng ngay để bảo vệ cho bản thân mình.
Ngoài ra, để phòng ngừa các bệnh viêm gan do virus cần kiểm soát đường lây nhiễm. Đối với bệnh viêm gan virus A và E: nấu chín thức ăn và ăn khi còn nóng. Không ăn những thực phẩm còn sống, tái như gỏi cá sống, tiết canh... Uống nước đun sôi để nguội. Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước sạch sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã cho em bé, trước khi nấu ăn và trước khi ăn. Rửa rau và trái cây bằng nước sạch, tốt nhất là dưới vòi nước chảy. Đối với bệnh viêm gan virus B, C và D: không dùng chung bơm kim tiêm, kim xăm mình, môi, lông mày và các vật dụng cá nhân như bàn chải răng, dao cạo... với người khác. Không để các vết thương bị hở tiếp xúc trực tiếp với máu của người khác. Sử dụng bao cao su đúng cách khi quan hệ tình dục.
HƯỞNG ỨNG NGÀY VỆ SINH YÊU NƯỚC
NÂNG CAO SỨC KHỎE NHÂN DÂN NĂM 2026
Vệ sinh yêu nước có ý nghĩa rất quan trọng đối với công tác y tế dự phòng, nhằm mục đích kêu gọi toàn dân tích cực tham gia các hoạt động vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường nâng cao hiệu quả phòng, chống dịch bệnh và cải thiện sức khỏe.
Ngày vệ sinh yêu nước năm 2026 với chủ đề: “Vệ sinh phòng bệnh - Sức khoẻ nâng cao” là lời kêu gọi tất cả chúng ta - không phân biệt tuổi tác, nghề nghiệp hay nơi sinh sống - hãy hành động vì sức khỏe chính mình, vì môi trường sống xanh - sạch - đẹp, và vì tương lai của đất nước.
Hưởng ứng Ngày Vệ sinh yêu nước nâng cao sức khỏe nhân dân năm nay, trên địa bàn các phường: Xuân Hương – Đà Lạt, Cam Ly – Đà Lạt, Lâm Viên – Đà Lạt; Xuân Trường – Đà Lạt đã tổ chức các hoạt động tuyên truyền nâng cao nhận thức và hành vi nhằm giải quyết tốt các vấn đề vệ sinh liên quan đến sức khỏe như: vệ sinh để phòng chống dịch bệnh, an toàn thực phẩm; thực hiện ăn sạch, ở sạch, uống sạch; thu gom, không vứt rác bừa bãi, giữ gìn vệ sinh, cảnh quan môi trường, xây dựng và sử dụng nhà tiêu hợp vệ sinh; không phóng uế bừa bãi, xây dựng cơ sở y tế Xanh – Sạch – Đẹp, đảm bảo vệ sinh trường học, cơ sở sản xuất kinh doanh, cơ quan, khu dịch vụ, khu du lịch, nơi công cộng…
Cùng với hoạt động truyền thông, tại các địa phương đã tổ chức ra quân tổng vệ sinh môi trường lồng ghép “Ngày Chủ nhật xanh”, huy động toàn dân làm sạch các công trình vệ sinh nơi công cộng, khu du lịch, cơ sở y tế, trường học, nơi làm việc,…; thực hiện thu gom xử lý chất thải, rác thải; giải quyết những vấn đề môi trường bức xúc, tồn đọng, khơi thông dòng chảy, nạo vét hệ thống thoát nước…; rà soát, vệ sinh bể chứa nước, dụng cụ chứa nước sinh hoạt, loại bỏ các vật dụng phế thải có khả năng phát sinh lăng quăng, bọ gậy.
Hãy bắt đầu từ những điều nhỏ nhất ngay hôm nay, để mỗi ngày trôi qua, Việt Nam lại tiến thêm một bước trên con đường phát triển bền vững, nhân ái và văn minh./.
HƯỞNG ỨNG NGÀY MÔI TRƯỜNG THẾ GIỚI,
THÁNG HÀNH ĐỘNG VÌ MÔI TRƯỜNG NĂM 2026
Ngày Nước thế giới 05/6/2026 được Chương trình môi trường Liên Hợp Quốc phát động ̣với chủ đề "Kêu gọi toàn cầu chung tay hành động vì khí hậu", nhằm kêu gọi các quốc gia, tổ chức và cộng đồng trên toàn cầu hành động mạnh mẽ, đồng bộ và thực chất để bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy phát triển bền vững.
Hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới, Tháng hành động vì môi trường năm nay các cơ quan, đơn vị, các Ban ngành - Đoàn thể đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến về vai trò, tầm quan trọng của bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu,... Đồng thời truyền thông về thực hiện lối sống xanh, lành mạnh, nâng cao ý thức trách nhiệm người dân, cộng đồng trong việc sử dụng năng lượng tiết kiệm…
Cùng với đó, tại các phường Xuân Hương – Đà Lạt, Cam Ly – Đà Lạt, Lâm Viên – Đà Lạt, Xuân Trường – Đà Lạt tổ chức các buổi truyền thông tại cộng đồng hoặc truyền thông gián tiếp về các nội dung hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới, Tháng hành động vì môi trường năm 2026 nhằm giáo dục nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi và lan tỏa những hành động đẹp, bảo vệ và sử dụng nguồn nước sạch, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu.
Để hưởng ứng hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới, Tháng hành động vì môi trường năm 2026, Trung tâm Y tế khu vực Đà Lạt tổ chức thực hiện các hoạt động thiết thực, hiệu quả, phù hợp với nội dung chủ đề năm nay như:
- Triển khai phổ biến rộng rãi đến toàn thể cán bộ, viên chức, người lao động các nội dung về Ngày Môi trường thế giới, Tháng hành động vì môi trường năm 2026 theo chỉ đạo của Sở Y tế tỉnh Lâm Đồng tại Công văn số 3994/SYT-NVY ngày 02/6/2026.
- Phát động và duy trì phong trào thi đua “Xây dựng cơ sở y tế xanh – sạch – đẹp, giảm thiểu chất thải nhựa, góp phần bảo vệ môi trường, hướng tới sự hài lòng của người bệnh”.
- Cán bộ, viên chức, người lao động duy trì thường xuyên, liên tục thói quen sử dụng nguồn nước, sử dụng năng lượng hiệu quả, tiết kiệm, thu gom xử lý rác chất thải y tế theo quy định
HƯỞNG ỨNG NGÀY NƯỚC THẾ GIỚI
VÀ NGÀY KHÍ TƯỢNG THẾ GIỚI NĂM 2026
Ngày Nước thế giới năm 2026 được Liên Hợp Quốc phát động ̣với chủ đề "Nước và Bình đẳng giới", khẳng định việc tiếp cận nước sạch và vệ sinh an toàn là quyền cơ bản của con người; là nền tảng để thu hẹp khoảng cách giới, đặt phụ nữ và trẻ em gái vào trung tâm của các giải pháp về nước, thúc đẩy cách tiếp cận dựa trên quyền, cũng như kêu gọi tăng cường tiếng nói, vai trò lãnh đạo và quyền tham gia ra quyết định của phụ nữ trong quản trị tài nguyên
nước; Ngày Khí tượng thế giới năm 2026 với chủ đề "Quan trắc hôm nay, bảo vệ ngày mai", khẳng định vai trò then chốt của dữ liệu quan trắc khí tượng, thủy văn và môi trường trong việc bảo vệ tài sản, tính mạng người dân và hệ sinh thái trước các rủi ro khí hậu ngày càng gia tăng.
Hưởng ứng Ngày Nước thế giới và Ngày Khí tượng thế giới năm 2026 các cơ quan, đơn vị, các Ban ngành - Đoàn thể đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến về vai trò, tầm quan trọng của tài nguyên nước, thúc đẩy bình đẳng giới; vai trò thời tiết và khí hậu, ... Đồng thời truyền thông về thực hiện lối sống xanh, lành mạnh, nâng cao ý thức trách nhiệm người dân, cộng đồng trong việc sử dụng năng lượng tiết kiệm.
Cùng với đó, các trường học trên địa bàn các phường Xuân Hương – Đà Lạt, Cam Ly – Đà Lạt, Lâm Viên – Đà Lạt, Xuân Trường – Đà Lạt tổ chức các buổi truyền thông, hoạt động truyền thông trực tiếp hoặc lồng ghép hoạt động giáo dục, tuyên truyền về các nội dung hưởng ứng Ngày nước thế giới và Ngày khí tượng thế giới năm 2026 vào các bài giảng nhằm giáo dục nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi và lan tỏa những hành động đẹp, bảo vệ và sử dụng nguồn nước sạch, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu.
Để hưởng ứng Ngày Nước thế giới và Ngày Khí tượng thế giới năm, Trung tâm Y tế khu vực Đà Lạt tổ chức thực hiện các hoạt động thiết thực, hiệu quả, phù hợp với nội dung chủ đề năm nay như:
- Triển khai phổ biến rộng rãi đến toàn thể cán bộ, viên chức, người lao động các nội dung về Ngày Nước thế giới và Ngày Khí tượng thế giới năm 2026 theo chỉ đạo của Sở Y tế tỉnh Lâm Đồng tại Công văn số 1658/SYT-NVY ngày 18/3/2026.
- Treo băng rôn hưởng ứng tại trụ sở chính.
- Phát động và duy trì phong trào thi đua “Xây dựng cơ sở y tế xanh – sạch – đẹp, giảm thiểu chất thải nhựa, góp phần bảo vệ môi trường, hướng tới sự hài lòng của người bệnh”.
HƯỞNG ỨNG THÁNG HÀNH ĐỘNG AN TOÀN, VỆ SINH
LAO ĐỘNG
Tháng hành động về An toàn, vệ sinh lao động (ATVSLĐ) năm 2026 diễn ra từ 01/5 đến 31/5, tập trung vào chủ đề "Đổi mới quản lý và nâng cao hiệu quả công tác ATVSLĐ trong kỷ nguyên số". Mục tiêu nhằm đẩy mạnh tuyên truyền, giảm thiểu tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, và cải thiện môi trường làm việc "Xanh - Sạch - Đẹp - An toàn".
An toàn, vệ sinh lao động là nhiệm vụ quan trọng, góp phần bảo vệ sức khỏe, tính mạng của người lao động; phòng ngừa tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; nâng cao năng suất lao động, hiệu quả sản xuất, kinh doanh và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay, việc đổi mới phương thức quản lý, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng số trong công tác an toàn, vệ sinh lao động là yêu cầu cấp thiết. Đây là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát, huấn luyện và cảnh báo nguy cơ mất an toàn tại nơi làm việc.
Tháng hành động năm 2026 tập trung tuyên truyền, lan tỏa các mô hình hay, cách làm hiệu quả; các sáng kiến cải thiện điều kiện làm việc; xây dựng văn hóa an toàn trong lao động; hướng dẫn quy trình, biện pháp làm việc an toàn; xây dựng môi trường làm việc Xanh – Sạch – Đẹp – An toàn, góp phần nâng cao năng suất và chất lượng lao động.
Để Tháng hành động đạt hiệu quả thiết thực, các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp cần chủ động rà soát, đánh giá nguy cơ rủi ro mất an toàn lao động; tăng cường công tác tự kiểm tra; tổ chức huấn luyện, bồi dưỡng kỹ năng làm việc an toàn cho người lao động, đặc biệt đối với các ngành nghề có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động như xây dựng, điện, cơ khí, khai thác khoáng sản, hóa chất, sản xuất vật liệu xây dựng…
Người lao động cần nâng cao ý thức tự bảo vệ mình, nghiêm túc chấp hành nội quy, quy trình làm việc an toàn; sử dụng đầy đủ trang thiết bị bảo hộ lao động; chủ động phát hiện, phản ánh các nguy cơ gây mất an toàn để phòng ngừa tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp.
Mỗi doanh nghiệp, mỗi cơ sở sản xuất và mỗi người lao động hãy cùng chung tay xây dựng môi trường làm việc an toàn, văn minh, hiện đại và bền vững.
Hưởng ứng Tháng hành động về An toàn, vệ sinh lao động năm 2026 là trách nhiệm của toàn xã hội. Vì sức khỏe người lao động, vì sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và địa phương, hãy cùng hành động thiết thực ngay từ hôm nay./.
HƯỞNG ỨNG TUẦN LỄ QUỐC GIA NƯỚC SẠCH
VÀ VỆ SINH MÔI TRƯỜNG NĂM 2026
Tuần lễ Quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường (từ ngày 29/4 đến ngày 06/5) hằng năm do Thủ tướng Chính phủ phát động từ năm 1998 và đã trở thành phong trào sâu rộng trên phạm vi cả nước. Qua hơn 25 năm triển khai, chương trình đã thu hút sự tham gia tích cực của các bộ, ngành, địa phương và đông đảo người dân, qua đó đạt được nhiều kết quả đáng khích lệ trong việc nâng cao tỷ lệ tiếp cận nước sạch, cải thiện điều kiện vệ sinh và môi trường sống tại khu vực nông thôn.
Năm 2026, Tuần lễ Quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường được triển khai với chủ đề “Cấp nước an toàn - Ứng dụng công nghệ số - Phát triển bền vững”, thể hiện rõ định hướng đổi mới trong công tác quản lý, khai thác và vận hành hệ thống cấp nước nông thôn. Các hoạt động hưởng ứng được tổ chức từ ngày 29/4 đến ngày 06/5 và có thể kéo dài, lồng ghép với các sự kiện lớn như Ngày Môi trường thế giới 5/6 và lồng ghép với các sự kiện và ngày lễ lớn như 30/4, 1/5,… nhằm tạo sức lan tỏa sâu rộng trong toàn xã hội.
Các hoạt động chính được triển khai trong Tuần lễ Quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường năm 2026
Tại các đơn vị Y tế trực thuộc
- Tổ chức phát động cho cán bộ viên chức, người lao động tại đơn vị thực hiện tốt các văn bản quy phạm pháp luật về vệ sinh môi trường; thường xuyên tổng vệ sinh cơ quan, phát quang bụi rậm, trồng hoa, cây xanh đảm bảo môi trường cảnh quan luôn sạch, đẹp.
- Thực hiện giảm thiểu chất thải y tế; giảm thiểu chất thải nhựa trong y tế tại tất cả các các bộ phận/khoa/phòng trực thuộc.
- Quản lý chất thải rắn thông thường sử dụng để tái chế, tích cực phân loại, thu gom chất thải có khả năng tái chế nhằm hạn chế lượng chất thải phát sinh ra ngoài môi trường.
Tại Trạm Y tế các phường Xuân Hương – Đà Lạt, Cam Ly – Đà Lạt, Lâm Viên – Đà Lạt, Xuân Trường – Đà Lạt
- Xây dựng và triển khai Kế hoạch hưởng ứng Tuần lễ Quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường năm 2026.
- Phối hợp với các cơ quan, Ban ngành – Đoàn thể tại địa phương tổ chức các hoạt động vệ sinh môi trường lồng ghép “Ngày Chủ nhật xanh”; thu gom xử lý chất thải, rác thải; giải quyết những vấn đề môi trường bức xúc, tồn đọng, khơi thông dòng chảy, nạo vét hệ thống thoát nước…; vận động nhân dân tích cực hưởng ứng các phong trào như Ngày hội tái chế, Ngày hội sống xanh, Ngày Thứ bảy tình nguyện, Ngày Chủ nhật xanh, Ngày không sử dụng túi nilon…
- Thực hiện giảm thiểu chất thải y tế; giảm thiểu chất thải nhựa trong y tế; quản lý chất thải rắn thông thường sử dụng để tái chế, tích cực phân loại, thu gom chất thải có khả năng tái chế nhằm hạn chế lượng chất thải phát sinh ra ngoài môi trường tại đơn vị.
- Treo băng rôn tại các trụ sở làm việc của cơ quan, đơn vị và nơi công cộng.
- Tổ chức truyền thông theo hình thức trực tiếp hoặc trực tuyến nhằm giáo dục nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi của cộng đồng về sử dụng nước sạch, giữ gìn vệ sinh môi trường, vệ sinh cá nhân để nâng cao sức khỏe và phòng chống dịch bệnh. Đối với các trường học, có thể lồng ghép hoạt động giáo dục, tuyên truyền về các nội dung trên vào các bài giảng của giáo viên trong các tiết học.
Với sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, các ngành và toàn xã hội, Tuần lễ Quốc gia nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn năm 2026 được kỳ vọng sẽ tiếp tục tạo chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống người dân và xây dựng nông thôn Việt Nam ngày càng xanh, sạch, bền vững.
THÁNG HÀNH ĐỘNG VÌ AN TOÀN THỰC PHẨM NĂM 2026
Hàng năm, Tháng hành động vì an toàn thực phẩm là dịp để toàn xã hội cùng chung tay nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm (ATTP), góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Năm 2026, với chủ đề "Bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm trong dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố", chúng ta hãy cùng nhau hành động quyết liệt để ngăn chặn thực phẩm bẩn, thực phẩm kém chất lượng, hướng tới một cuộc sống an toàn và chất lượng hơn.
An toàn thực phẩm không chỉ là vấn đề sức khỏe cá nhân mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội. Thực phẩm không an toàn có thể gây ngộ độc, bệnh tật, thậm chí tử vong, đồng thời làm suy giảm niềm tin của người tiêu dùng. Vì vậy, việc đảm bảo ATTP là trách nhiệm chung của toàn xã hội, từ nhà sản xuất, người bán hàng đến người tiêu dùng.
Đối với các cơ sở dịch vụ ăn uống: Cần công khai nguồn gốc nguyên liệu, không sử dụng phụ gia thực phẩm ngoài danh mục cho phép. Việc vệ sinh dụng cụ, bếp núc phải được thực hiện thường xuyên bằng các chất tẩy rửa an toàn. Các cơ sở cần bố trí khu vực bảo quản thực phẩm hợp vệ sinh, có đủ thiết bị bảo quản ở nhiệt độ thích hợp.
Đối với cơ sở thức ăn đường phố: Người bán hàng cần tuân thủ các quy định về an toàn vệ sinh thực phẩm như sử dụng găng tay, khẩu trang khi chế biến, che đậy thực phẩm cẩn thận. Người tiêu dùng nên lựa chọn những quán ăn có địa điểm bán hàng sạch sẽ, tránh xa nguồn ô nhiễm, dụng cụ ăn uống được vệ sinh đúng cách.
Mỗi chúng ta hãy là người tiêu dùng thông thái, lựa chọn những thực phẩm an toàn, có nguồn gốc rõ ràng. Khi phát hiện các vi phạm về an toàn thực phẩm, hãy mạnh dạn tố giác đến cơ quan chức năng. Chỉ bằng những hành động thiết thực, chúng ta mới có thể cùng nhau xây dựng một môi trường thực phẩm an toàn, bảo vệ sức khỏe cho chính mình và cộng đồng./.
KHUYẾN CÁO CÁCH PHÒNG CHỐNG
BỆNH TIÊU CHẢY Ở TRẺ NHỎ
Thời tiết hiện nay với nhiệt độ nóng - lạnh đan xen, mưa gió và độ ẩm không khí thay đổi nhiều tạo điều kiện thuận lợi cho các bệnh lây truyền qua đường tiêu hóa như bệnh tiêu chảy. Vậy nên các bậc phụ huynh cần lưu ý các biện pháp phòng bệnh cho trẻ.
Bệnh tiêu chảy rất dễ bùng phát do vi khuẩn và virus lây lan qua nguồn nước ô nhiễm và thực phẩm nhiễm khuẩn. Triệu chứng chính là đi ngoài phân lỏng nhiều lần, đau bụng và nôn mửa
Bệnh thường gặp ở những nơi có điều kiện vệ sinh kém, thức ăn bị ô nhiễm. Bệnh lây truyền qua đường phân - miệng, tác nhân gây bệnh (vi khuẩn, virus, ký sinh trùng) từ người bệnh sẽ theo đường bài tiết (phân) gây ô nhiễm vào nguồn nước sinh hoạt, ăn uống…; nếu không được xử lý kịp thời, đúng cách sẽ mang theo tác nhân gây bệnh xâm nhập trở lại vào đường tiêu hóa của con người.
Ở trẻ em nhỏ, bên cạnh các dấu hiệu kể trên, mất nước có thể gây ra các dấu hiệu và triệu chứng như: Thóp lõm, da nhăn, không căng và đàn hồi như bình thường, lờ đờ, bỏ ăn, li bì, khó đánh thức…
Cách xử trí bệnh tiêu chảy:
Nếu mất nước nhẹ: Bù nước bằng đường uống khi còn uống được, thường dùng oresol hoặc dung dịch thay thế (dùng nước cháo, nước sôi để nguội pha ít muối và đường vừa đủ: 01 thìa cà phê muối + 08 thìa cà phê đường + 01 lít nước). Nếu bệnh nhân không đỡ thì phải đến các cơ sở y tế để điều trị.
Cách phòng bệnh
1. Ăn chín, uống chín.
2. Rửa tay xà phòng sạch sẽ trước khi ăn, khi chế biến thực phẩm và sau khi đi vệ sinh.
3. Bảo vệ nguồn nước sạch, sử dụng nước sạch để nấu ăn (nếu không có nước máy phải dùng cloramin B để khử khuẩn).
4. Không vứt rác, xác súc vật chết xuống ao hồ, sông rạch. Không được phóng uế bừa bãi. Khi bị tiêu chảy phải đi vào nhà vệ sinh rồi rắc vôi bột hoặc xả nước cloramin B.
5. Thực hiện tiêm chủng vắc xin phòng bệnh.
Khi có dấu hiệu tiêu chảy cấp: Gia đình phải nhanh chóng đưa ngay trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được khám và điều trị kịp thời./.
PHÒNG TRÁNH TÁC HẠI CỦA RƯỢU, BIA
Công tác truyền thông phòng chống tác hại của rượu, bia trong năm 2026 tập trung vào việc tuân thủ triệt để Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia và các chế tài xử phạt hành chính mới nhằm bảo đảm an toàn sức khỏe cộng đồng và trật tự an toàn xã hội.
* Rượu, bia là gì?
- Rượu, bia là các loại thức uống có chứa cồn được chế biến dưới nhiều dạng khác nhau: Bia, rượu đế, rượu nếp than, rượu thuốc, các loại rượu đóng chai trong và ngoài nước.
- Ngoài các thành phần chính trên, rượu, bia còn chứa một lượng nhỏ các chất riêng biệt của mỗi nhà sản xuất nhằm tạo nên mỗi loại rượu một màu sắc, một hương vị đặc thù riêng. Như vậy thành phần chính và cũng là tác nhân chính gây ra hậu quả tai hại của rượu, bia là cồn Ethylic.
- Sau khi uống rượu, bia vào cơ thể, sẽ có hai hiện tượng sinh lý cùng xảy ra trong cơ thể, đó là sự hấp thụ rượu, bia nhanh chóng vào cơ thể và sự nỗ lực của cơ thể để đào thải rượu ra bên ngoài.
* Quá trình hấp thu của rượu, bia vào cơ thể
- Tốc độ hấp thu của rượu vào máu sẽ chậm hơn nếu dạ dày có thức ăn, hoặc dạ dày hoàn toàn rổng. Ngược lại nếu rượu được uống cùng lúc hoặc xen kẽ với các loại thức uống có gaz như soda, coca v.v… tốc độ hấp thu rượu vào máu sẽ gia tăng và làm người uống sẽ mau say hơn. Sau khi hấp thu, rượu được chuyển hóa chủ yếu tại gan (90%).
- Một lượng nhỏ rượu, bia còn nguyên dạng (khoảng 5-10%) thải ra ngoài qua mồ hôi, hơi thở và nước tiểu. Mức độ hấp thu rượu vào cơ thể tùy thuộc vào từng loại rượu, nồng độ rượu, lượng thức ăn trong dạ dày, thể trạng người uống…Sau khi được hấp thu, rượu vào máu và phân tán đến khắp các mô tế bào và các cơ quan trong cơ thể.
* Quá trình đào thải rượu, bia ra bên ngoài
- Cơ thể sẽ bắt đầu hoạt động đào thải rượu ra ngoài cơ thể ngay khi được hấp thu vào máu. Một phần nhỏ được thải ra qua các đường: tuyến mồ hôi, nước tiểu, hơi thở (làm cho hơi thở người uống nồng nặc mùi rượu). Phần lớn số lượng rượu còn lại (khoảng 90% hay nhiều hơn) sẽ được chuyển hóa ở gan để thành những chất không độc đào thải ra ngoài cơ thể. Đây chính là khả năng chuyển hóa giải độc rượu của gan Khi đó rượu sẽ bị ứ lại trong cơ thể và gây độc cho nhiều cơ quan nội tạng trong cơ thể, đặc biệt là gan là cơ quan bị ảnh hưởng tác hại nặng nề nhất.
* Tác hại rượu, bia gây ra đối với sức khỏe con người
Như chúng ta đã biết, uống rượu bia nhiều sẽ khiến chúng ta thường có cảm giác: đau nhức đầu, nôn, mệt mỏi, lú lẫn…không những thế về lâu dài sẽ là một trong những nguyên nhân tiềm ẩn gây ra các vấn đề liên quan đến gan, thận, thần kinh, tim mạch, ung thư và nhiều vấn đề khác như:
- Ảnh hưởng tới não bộ: Khi một lượng cồn lớn vào trong cơ thể chúng gây rối loạn bộ não của cơ thể, khiến bộ não của chúng ta không còn kiểm soát, điều chỉnh được các hoạt động của các trung tâm dưới vỏ. Từ đó gây ra các hành động tiêu cực của người uống như đi đứng loạng choạng, phản ứng chậm, mất kiểm soát và liễu lĩnh hơn.
- Tác hại với dạ dày: Theo một số nghiên cứu, khi rượu bia vào trong cơ thể chũng bị phân hủy từ ethanol thành các acetaldehyde (chất rất độc) có thể gây viêm loét dạ dày. Khi lượng bia, rượu đưa vào cơ thể quá nhiều sẽ gây ra bệnh viêm loét dạ dày, loét dạ dày và tá tràng.
- Tác hại với gan: Khi rượu vào cơ thể nó được hấp thụ nhanh với 20% hấp thu tại dạ dày và 80% tại ruột non, sau 30 -60 phút tòan bộ rượu được hấp thu hết. Sau đó, rượu được chuyển hóa chủ yếu vào tại gan (90%). Chính vì lý do này mà chức năng ngăn các chất độc khác nhau do máu mang từ ruột hoặc ở ngoài đến gan bị suy giảm, dẫn đến việc gan bị nhiễm mỡ, xơ gan và nghiêm trọng hơn nữa là ung thư gan.
- Tác hại với tim mạch, huyết áp: Rượu gây ra thiếu B1, làm cho người bệnh cảm thấy mệt mỏi, phù, tím tái, giảm khả năng gắng sức… dần dần dẫn tới suy tim. Nhiễm độc rượu dẫn tới viêm cơ tim cấp, gây nguy cơ tử vong cao. Ngoài ra, rượu còn gây rối loạn nhịp nhĩ hay nhịp thất, nhất là nhịp nhanh kịch phát ở những người bình thường.
- Giảm sức đề kháng của cơ thể: Rượu bia làm giảm khả năng tấn công vi khuẩn và phòng ngừa bệnh tật của hệ miễn dịch. Chính vì thế mà người say rượu rất dễ bị cảm, trúng gió …
- Ảnh hưởng đến sức khỏe: Rượu bia làm suy yếu sự trao đổi chất, gia tăng axit uric - nguyên nhân của bệnh gout. Người uống rượu sẽ thường cảm thấy đau nhức, mỏi xương khớp.
- Ảnh hưởng đến khả năng tình dục và sức khỏe sinh sản:
+ Đối với nam giới, nồng độ cồn trong máu từ 8 -10 g/100cc đủ làm giãn nở mạch máu , gây cản trở quá trình quan hệ, đặc biệt rượu bia còn làm ảnh hưởng chất lượng tinh trùng, khi kết hợp với trứng để thụ thai dễ dẫn đến suy yếu thế hệ.
Đối với nữ giới nghiện rượu sẽ làm suy yếu vùng hạ đồi - tuyến yên, buồng trứng dẫn đến trứng không rụng nữa, gây rối loạn kinh nguyệt, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, gây nguy cơ sinh non…
- Gây ra các bệnh về tâm thần: Rượu là một chất tác động tâm thần mạnh. Sử dụng rượu nhiều sẽ gây ra một số các bệnh lý rối loạn tâm thần.
TRUYỀN THÔNG NGÀY THẾ GIỚI KHÔNG THUỐC LÁ 31/5, TUẦN LỄ QUỐC GIA KHÔNG THUỐC LÁ
Năm 2026, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) chọn thông điệp “Vạch trần sự hấp dẫn giả tạo – Hành động để đẩy lùi nạn nghiện nicotine và thuốc lá” làm chủ đề cho Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5. Chiến dịch nhằm phơi bày các ngành công nghiệp thuốc lá lôi kéo một thế hệ người dùng mới, đặc biệt là trẻ em và thanh thiếu niên, đồng thời né tránh các biện pháp kiểm soát thuốc lá ngày càng chặt chẽ trên toàn cầu.
Việc sử dụng thuốc lá không đúng nơi quy định gây nên tình trạng hút thuốc thụ động, ảnh hưởng đến sức khỏe người khác, là sự vi phạm quyền bảo vệ sức khỏe của người không hút thuốc. Không những thế, hút thuốc lá là nguyên nhân số 1 gây nên “nạn dịch” về bệnh tật dẫn đến những hệ lụy to lớn về sức khỏe, gánh nặng kinh tế và xã hội.
Không chỉ người hút thuốc bị ảnh hưởng mà những người xung quanh, đặc biệt là trẻ em, phụ nữ mang thai và người cao tuổi cũng chịu nhiều tác hại từ việc hít phải khói thuốc thụ động. Trẻ em sống trong môi trường có khói thuốc dễ mắc các bệnh viêm đường hô hấp, hen suyễn, viêm phổi; phụ nữ mang thai có nguy cơ sinh non, thai nhẹ cân và ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi.
Khói thuốc lá - "Sát thủ" thầm lặng
Trong khói thuốc lá có chứa tới hơn 7.000 hóa chất độc hại. Trong đó, có khoảng 60 chất được xác định là tác nhân trực tiếp gây ra các căn bệnh ung thư nguy hiểm như: ung thư phổi, ung thư vòm họng... Ngoài ra, thuốc lá còn là thủ phạm chính gây ra các bệnh mãn tính về đường hô hấp, bệnh tim mạch, đột quỵ và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe sinh sản. Khói thuốc lá cũng đặc biệt nguy hiểm đối với phụ nữ mang thai và sự phát triển trí tuệ, thể chất của trẻ em.
Bảo vệ thế hệ tương lai
Ngày Thế giới không thuốc lá và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá là dịp để mỗi chúng ta cùng nhau nhìn nhận lại những tác hại khôn lường của sản phẩm chết người này. Đây là thời điểm vàng để những người đang hút thuốc quyết tâm từ bỏ. Bỏ thuốc lá không bao giờ là quá muộn, chỉ sau một thời gian ngắn, cơ thể và lá phổi của bạn sẽ bắt đầu phục hồi, cải thiện chức năng hô hấp một cách rõ rệt.
Hưởng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá năm nay, chúng ta cùng nhau kêu gọi:
Đối với người hút thuốc: Hãy chủ động cai thuốc lá vì sức khỏe của chính bản thân và những người thân yêu.
Đối với cộng đồng: Tôn trọng quy định không hút thuốc lá tại nơi công cộng, cơ quan, trường học và bệnh viện.
Mọi người cùng nhau: Xây dựng môi trường sống, làm việc và học tập trong lành, không khói thuốc lá.
HƯỞNG ỨNG NGÀY THẾ GIỚI PHÒNG CHỐNG TĂNG HUYẾT ÁP
Tăng huyết áp hiện nay là một trong những bệnh không lây nhiễm phổ biến và nguy hiểm nhất, được xem là “kẻ giết người thầm lặng” vì bệnh thường diễn biến âm thầm, ít có triệu chứng rõ ràng nhưng có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim, suy thận và tử vong sớm.
Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng chống tăng huyết áp năm 2026 với chủ đề: “Chung tay kiểm soát tăng huyết áp” ngành y tế kêu gọi toàn thể nhân dân nâng cao nhận thức, chủ động phòng bệnh, phát hiện sớm và điều trị hiệu quả bệnh tăng huyết áp để bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng.
Theo các chuyên gia y tế, tăng huyết áp có thể gặp ở nhiều độ tuổi nhưng phổ biến hơn ở người trung niên và người cao tuổi. Nguyên nhân chủ yếu liên quan đến chế độ ăn nhiều muối, ít vận động, hút thuốc lá, sử dụng rượu bia, căng thẳng kéo dài, thừa cân béo phì,...
Điều đáng lo ngại là nhiều người mắc tăng huyết áp nhưng không biết mình bị bệnh. Chỉ đến khi xảy ra các biến chứng nguy hiểm mới phát hiện thì việc điều trị sẽ khó khăn và tốn kém hơn rất nhiều.
Để phòng chống tăng huyết áp hiệu quả, mỗi người dân cần thực hiện tốt các biện pháp sau:
- Thường xuyên kiểm tra huyết áp, đặc biệt đối với người từ 40 tuổi trở lên;
- Ăn uống hợp lý, giảm lượng muối trong khẩu phần ăn hằng ngày;
- Tăng cường ăn rau xanh, trái cây;
- Hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ;
- Tập thể dục đều đặn ít nhất 30 phút mỗi ngày;
- Không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia;
- Giữ tinh thần thoải mái, tránh căng thẳng kéo dài.
Đối với người đã mắc bệnh tăng huyết áp cần tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của nhân viên y tế, uống thuốc đúng chỉ định, không tự ý bỏ thuốc và tái khám định kỳ để kiểm soát huyết áp ổn định.
Kiểm soát tốt tăng huyết áp chính là bảo vệ trái tim, bảo vệ sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống. Mỗi người dân hãy chủ động chăm sóc sức khỏe ngay từ hôm nay bằng những thay đổi nhỏ nhưng thiết thực trong sinh hoạt hằng ngày.
Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng chống tăng huyết áp năm 2026, hãy cùng chung tay thực hiện lối sống lành mạnh, thường xuyên kiểm tra huyết áp và tích cực phòng chống bệnh không lây nhiễm vì một cộng đồng khỏe mạnh và phát triển bền vững./.